Sarracenia.

purpurea. Sürahi Bitkisi. (Kanada'dan güneye doğru bataklık yerlerde yetişir.) N. O. Sarraceniaceæ. Taze bitkiden tentür. Kök tentürü.

Klinik

Bel ağrıları / Kemik ağrıları / Karında guruldama / Kabızlık / Koksalji / Diyare / Skrofulöz döküntüler / Femur ağrıları / Herpes / İnfluenza / Lumbago / Psoriasis / Çiçek hastalığı / Görme bozukluğu

Özellikler

Sürahi Bitkisi'nin çiçek hastalığında kullanımı, Kuzey Amerika yerlilerinin bir keşfidir; bitkinin benekli görünümünün muhtemelen hastalığa benzerliği düşündürmüş olması buna yol açmıştır. Hale, çiçek hastalığı zehrini antidotlama gücünü doğrulayan çok sayıda kanıt toplamıştır. T. C. Duncan, Thomas ve başkalarının yaptığı bir ilaç denemesi ateş, sırt ağrısı, baş ağrısı ve mide rahatsızlığı belirtilerini ortaya koymuştur. Hering onun etkisine dair şu vakaları aktarır: (1) Gebeliği oldukça ilerlemiş bir kadın Sarr. 3, 6 ve 9 ile çiçek hastalığından kurtulmuştur; nekahat dönemi sırasında doğum sorunsuz biçimde gerçekleşmiş, bebek vücudunda çok sayıda kırmızı leke ile doğmuş, bunun da hastalıktan etkilenmiş olduğunu gösterdiği kabul edilmiştir. (2) Birkaç aylık bir bebek ağır bir çiçek hastalığı biçimine yakalanmıştı; variolöz anjina o kadar şiddetliydi ki memeyi güçlükle alabiliyordu; anne Sarr. 3, 6 ve 9 aldı ve bebeği emzirmeyi sürdürdü; bebek süratle iyileşti, anne ise hastalığa yakalanmadı. (3) Wavre çevresinde meydana gelen bir salgında Sarr. hastalığın tam ortasında yaşayan ve onunla sürekli temas hâlinde bulunan iki bin kişiye verildi; ancak Sarr. alanların hepsi kurtuldu; aynı salgında iki yüz vaka Sarr. ile tedavi edildi ve hiç ölüm olmadı. Bir salgında 1x tentürü başarıyla kullanan Bilden, Sarr.'ın çiçek hastalığı için, Gels.'in safralı ateş için olduğu şey olduğunu söyler. Hale, Cerrah-Binbaşı C. G. Logie'nin (allopat) çiçek hastalığında Sarr. ile ilgili deneyimini (muhtemelen dekoksiyon) şöyle aktarır: “Hastanemdeki vakalardan dördü ağır konfluent vakalardı. Bunlar hastalığın tamamı boyunca bütünüyle bilinçli kaldılar, iştahları mükemmeldi, ağrıları olmadı ve hiç güçsüzlük hissetmediler. Dikkatle gözlediğim bu ilacın etkileri, sanki virüsü içeriden öldürerek püstüllerin gelişimini durduruyor, böylece hastalığın karakterini değiştiriyor ve çukurlaşmayı ortadan kaldırıyor gibiydi.” Denemelerde çok sayıda göz semptomu ortaya çıkmıştır ve Sarr. görme bozukluğunu iyileştirmiştir. Bir “fliktenoid herpes” vakasının da bununla iyileştiği bildirilmiştir. Denemelerde aşırı halsizlik ve kemik ağrıları belirgindi. Sağ taraf soldan daha fazla etkilenmişti. Hisler şunlardı: Başta hafiflik hissi. Sanki başına bir darbe almış gibi. Sanki başı yarılacakmış gibi. Sol gözde sanki konjesyon varmış gibi. Yüzde sanki ateş içindeymiş gibi ısı. Rahimde sanki bir tümör ya da dropsiden gelen şişlik varmış gibi. Rahim sanki kistlerle doluymuş gibi şişmiş. Sanki bacak kemikleri çok kalınmış gibi. Sarr. antipsoriklere özgü boş, aç, çöker gibi hisse sahiptir. Ağız ve boğaz kuruluğu. Kollarda güçsüzlük hissi. Soğuk havaya çok hassastır. Dışkılamadan sonra baygınlık hissi. Mesane ve rektum tenesmusu vardır. Dışkı misk kokar. Belirtiler < gece yarısına doğru ve öğleden sonra saat 3'te. < Sabah. < Yatar durumdan kalkınca. < Yürümeye çalışırken. < Fırtınalı havada. Açık hava = üşüme, ellerin ve ayakların soğuması; = başın sıcak ve ağrılı olması ve ayaklarda dolgunluk hissi. Soğuk hava = üşüme hissi ve kemik ağrılarında <. Belirtiler genel olarak taze havada >; yatak dışında da >.

İlişkiler

Antidotlanır: Podoph. ile. Karşılaştırınız: Çiçek hastalığında, Ant. t., Merc., Vaccin., Variol., Maland. Kemik ağrılarında, Eup. perf.

1. Zihin

Melankoli; her şey için kaygılıdır. Frontal baş ağrısı ile birlikte büyük moral çöküntüsü. Zihin daha berraktır; ruh hali yükselmiştir. Başta sersemlik, hafıza kaybı, sağ tarafın hissizliği; işitme ve koku alma felci. Baş ağrısıyla birlikte hafıza zayıflığı. Dikkatini toplamak zordur, unutkandır; sersem ve ağır hisseder; bol terler. Apati ile zihinsel etkinlik dönüşümlü olur.

2. Baş

Baş sersem ve ağır hissedilir. Başı hafifmiş gibi hisseder. Vertigo: boyundaki kramplarla birlikte, alına yayılan; < gece; sanki başına bir darbe almış gibi his, sersemlik ve sallanır yürüyüş; kendini desteklemek ya da uzanmak zorunda kalır; başta uyuklama ve omurga boyunca kasılmalarla birlikte. Frontal baş ağrısı, moral bozukluğu ile. Baş ağrısı: kranial bölgede künt; öğleden sonra şiddetli; üşüme, bulantı, kusma, görmenin bulanması, kulaklarda uğultu ile birlikte. Başta nabız gibi atımlar ve yakıcı sıcaklık, sanki yarılacakmış hissi ile birlikte. Baş sıcak ve ağrılıdır. Baş ve beden sıcaktır. Frontal kemik hassastır. Saçlı deride kaşıntı ve ısı.

3. Gözler

Gözler güçsüzdür. Görme bulanıklığı, baş ağrısı. Gaz alevi parlak sarı bir halka gibi görünür; gözle birlikte hareket eden siyah nesneler görür. Şiddetli fotofobi. Sağ optik sinirde, göz küresinin hemen arkasında hassasiyet. Uyanınca, sol gözde sanki konjesyon varmış gibi ağrı. Gözler şiş ve ağrılı hissedilir. Gözler ve kapaklar iltihaplıdır. Mukus salgısı artmıştır. Orbitlerde kesici, derine işleyen ağrılar.

4. Kulaklar

Kulaklarda uğultu. Sağ kulakta derin batıcı ağrılar; geçici fakat sık yineleyen; aynısı sol kulakta da. Şiddetli kulak ağrısı; aklını yitireceğinden korkar. Parotislerde şişlik.

5. Burun

Kötü koku. Neredeyse baygınlık oluşturacak derecede burun kanaması. Üşüme nöbetleri ve koku kaybıyla birlikte bol akıntılı nezle. Kötü kokulu, yeşil, sarımsı veya kanlı akıntılar. Burun şiş, kırmızı; kökünde basınç ve nabız gibi atım vardır.

6. Yüz

Yüz kızarmıştır. Yüzde ısı ve kızarıklık. Yüz soluk, ısı ve üşüme birbirini izler. Yüzde erizipelatöz şişlik. Yüzde, sanki ateş içindeymiş gibi ısıyla birlikte miliyer döküntü. Yüzde ve alında skuamlı herpes. Şakaklardan çenelere yayılan şiddetli nevraljik ağrılar.

8. Ağız

Dil: kuru; kahverengimsi beyaz kaplı. Ağız kuru; dudaklar ve ağız kavrulmuş. Gece, yatakta diş ağrısı; en ufak temasla ve soğuk havada.

9. Boğaz

Boğaz kuru, çay veya su ile > olmaz; karında guruldama.

10. İştah

Her zaman açtır, yemekten sonra bile. İştah alışılmadık derecede fazladır, fakat mide çevresinde iltihap sonrasındaki ya da aşırı zorlanmış bir kastaki gibi bir ağrı hissi vardır. İştah azdır, ama yenilen şey dokunmaz. Yemek yerken büyük bir uyuma isteği.

11. Mide

Boş, açlık hissi; çünkü midesinde hiçbir şeyi tutamaz. Midede çarpıntı ve kasılma ile birlikte yakıcı ağrılar. Midede çimdikleyici ağrı; gergin ve yırtılıyormuş gibi hissedilir.

12. Karın

Yatağa girdikten sonra bütün karın bölgesi hareket hâlindeydi; yükselen ve inen kolon boyunca yayılan, bütünüyle bir çeşit yuvarlanma hareketi vardı; epigastrium basınca hassastı. Bağırsaklarda geçici ağrılar. Göbek çevresinde şişkinlik. Kabızlıkla birlikte bağırsaklarda guruldama ve biraz ağrı; boğaz kuruluğu.

13. Dışkı ve Anüs

Çok gaz çıkarır. Dışkının ilk kısmı doğal, son kısmı diyareiktir. Çok tenesmus; dizanterik diyare. Dışkı başlangıçta kabız tarzda; ince, koyu, kötü kokulu, kolay dağılan kıvamdadır. Kabızlık; dışkılar çok sert, mukusla örtülü ve koyudur. Dışkı bol, koyu, pis kokulu, büyük ıkınmayla çıkarılır, sabah. Rektum ve anüs şiş ve iltihaplıdır. Sabah diyare; dışkılamadan sonra baygınlık hissi; dışkı koyu renklidir, sık sık kanla karışmıştır, kötü kokuludur ya da misk kokar; kolikle birlikte şişkinlik vardır.

14. İdrar Organları

Sabah 3'te idrar yapma sıkışmasıyla uyandı; mesane o kadar doluydu ki sfinkterin direncini aşıp damla damla aktı. Özgül ağırlığı 1024 olan 27 ons idrar yaptı; mesane tenesmusu vardı. İdrar fosfatlıdır. İdrar az ve berraktır.

16. Kadın Cinsel Organları

Sulu veya süt gibi lökore, kötü kokulu; rahimde spazmodik ağrılarla birlikte; rahimde tümör ya da dropsiden geliyormuş gibi şişlikle birlikte nabız gibi atan ağrılar; rahim, özellikle sağ tarafta, sanki kistlerle doluymuş gibi şiş; serviks şiş ve sıcak; vulvada miliyer döküntü ve ısı; klimakterium sırasında olduğu gibi, âdet dönemi dışında kanlı akıntı.

17. Solunum Organları

Psorik bir duruma eşlik eden ya da ona bağlı pulmoner ftiz ve bronşiyal rahatsızlıklar; hemoptizi, şiddetli öksürük; larenks ve bronşlarda sürekli gıdıklanma; kusma isteği ve kusmayla birlikte öksürük, boğulma nöbetleri ve burun kanaması; göğsü ve bağırsakları sarsan sert öksürük ve ancak acı, çürük, yağlı tatta; yapışkan, ipliksi, kompakt bir miktar mukus çıkarıldıktan sonra durur.

18. Göğüs

Üçüncü ve dördüncü kaburgalarda ağrılar, kalp hastalığına dair büyük bir korkuyla birlikte. Kaburga açısında ağrı. Pectoralis major kasında hassasiyet.

19. Kalp

Kalbin faaliyetindeki düzensizlikle birlikte baş çevresinde konjesyon hissi. Göğse konjesyon, kalp çevresinde ağırlık hissi. Sabah hafif çarpıntı. Nabız: dolgun ve güçlü; 68, genel kırgınlık; küçük; hızlı.

20. Boyun ve Sırt

Sağ trapez kası boyunca yukarı çıkan, dalga benzeri hareketli bir ağrı. Sıcak bir his sırttan yukarı başa geçti. Omuzların arasında ve altında güçsüzlük. Sırt güçsüzdür, bir şeye yaslanmak ister. Kollar ve sırt her yerde yorgun ve ağrılıdır. Sırtta derin yerleşimli ağrı. Belin alt kısmında sabit ağrılar. Sağ lomber bölgenin tamamında ısı. Servikal ve lomber omurlarda ağrı. Sakrumda ağrı ve hassasiyet.

21. Ekstremiteler

Dolaşım yetersizmiş gibi, hareketsizken ekstremiteler soğuktur. Ekstremiteler kolayca uyuşur. Paralitik bitkinlikle birlikte ekstremitelerde güçsüzlük. Bütün uzun kemiklerin diafizlerinde ağrı ve hassasiyet; humerusta, özellikle solda <. Sol karpus ve tarsusta ağrı.

22. Üst Ekstremiteler

Sağ omuzda ağrı nöbetleri. Eklem ağrısı; solda karpus ve tarsusta; yüz kızarmış. Kollar güçsüz hissedilir. Omuzlardan ellere kadar berelenmiş, ezilmiş gibi his. Solda humerusta ağrıyan, hassas ağrı. Her iki koldaki kemikler ağrır.

23. Alt Ekstremiteler

Yatar durumdan ayağa kalkarken kalça eklemlerinde ağrı <. Yürümeye başlarken, çıkık olmuş gibi ağrılar ve düşecekmiş korkusuyla birlikte koksafemoral eklemde güçsüzlük nöbetleri. Femurun alt üçte birinde garip topallama hissi, iç kondilde <. Femur kondillerinde ağrı. Femur kaslarında dalga benzeri hareket. Bacak kemiklerinde, sanki çok kalınlarmış gibi yorgunluk hissi. Eklemlerde berelenmiş ve çıkık olmuş gibi his. Sağ patellada ve metatars kemiklerinde ağrı. Dizler güçsüz hissedilir. Dizlerde, düşme sonrasındaki gibi berelenmiş ağrı; kolayca dizlerinin üzerine düşer. Tibia ve fibulada kemik ağrıları; aralıklı, fakat kemikler sürekli hassastır. Ayak kemikleri iltihaplıdır; gutta olduğu gibi nodüller vardır.

24. Genellikler

Bitkinlik; ağır, halsiz. Bütün kemiklerde künt, ağır, ağrılı his. Çeşitli kısımlarda pembemsi tonda flegmonöz şişlik. Derin uyumuş olsa da dinlenmemiştir.

25. Deri

Fliktenoid herpes. Psoriasis. Skrofulöz döküntüler. Çiçek hastalığı; (dekoksiyon, döküntü çıkmış ve püstülleşmeye başlamışken alındığında ikincil ateşi keser ve çukurlaşmayı önler). Döküntü çıkınca püstüller dağılır, önce yüzde; ateş azalır; idrar az ve koyu olduğu hâlde bol ve soluk hâle gelir; kuvvet geri döner. Crusta lactea'ya benzer döküntüler; alın ve ellerde papüler döküntüler, veziküler hâle dönüşür; çiçek hastalığındaki gibi göbeklenme yedi ile sekiz gün sürer.

26. Uyku

Gündüz uykulu; uyku garip ve korkunç rüyalarla bozulur. Erken uyanır: 3, 4 veya 5'te; korkuyla; idrar yapma sıkışmasıyla.

27. Ateş

Ateşli hâl ve titretici üşüme, < sabah. Omuz kürekleri arasında genel üşüme. Saat 5'te üşüme, ısı ve ter. Saat 2'de açık havada çok üşür. Deri sıcak ve kurudur. Eller sıcak, her yanı sıcaktır. Baş ve beden sıcaktır. Bol terler (5., 8., 9. gün); hava hâlâ sıcak olmasına ve aktif olarak çalışmasına rağmen, ter ilacı alırken olduğu kadar bol değildir (11. gün).