Prunus Spinosa
van John Henry Clarke — Woordenboek van de praktische Materia Medica
Zwarte doorn. Sleedoorn. N. O. Rosaceæ. Tinctuur van knoppen vlak voor de bloei.
Klinisch
Verlies van eetlust / Ascites / Borst, pijn in / Choroiditis / Ciliaire neuralgie / Cystitis / Waterzucht / Dysurie / Flatulentie / Oorpijn / Ogen / choroiditis / Glaucoom / Hart, aandoeningen van / Hernia / Herpes zoster / Leucorrhoe / Menorragie / Metrorragie / Neuralgie / Verstuikingen / Strangurie / Strictuur / Tandpijn / Glasvocht, troebelingen van
Kenmerken
Prun. spi. werd beproefd door Wahle. De symptomen lijken in het algemeen op die van Pru. pd., maar er traden ook enkele zeer sterk gekarakteriseerde symptomen op. De pijnen waren drukkend en naar buiten drukkend, en naar buiten schietend. Deze pijnen worden gevoeld in de schedel, het oog, de neuswortel en de oren; de tanden voelen alsof zij uit hun kassen omhooggeduwd worden. Schietend van binnen naar buiten, van voren naar achteren. Deze pijnen, optredend in en rondom het oog, hebben geleid tot succesvol gebruik bij glaucoom, ciliaire neuralgie, chorio-retinitis, irido-choroiditis, irido-cyclitis. Verstuikingsachtige pijnen en pijnen die de adem benemen. Een opmerkelijk symptoom is: "De adem lijkt altijd in de maagkuil te blijven steken." Dit symptoom, samen met "pijn alsof de linker enkel verstuikt is", bracht Lippe tot een opmerkelijke genezing in dit geval: Een jongedame van 16 sprong uit een rijtuig terwijl het paard op hol sloeg en verstuikte haar enkel. Linkerenkel en voet sterk gezwollen. Naarmate de zwelling afnam, werd de ademhaling snel; grote benauwdheid met voortdurend terugkerende behoefte een lange ademteug te nemen; het gevoel alsof de ingeademde lucht de maagkuil niet bereikte, en totdat zij de lucht zo ver naar beneden kon dwingen, moest zij gapen en proberen diep in te ademen. De beklemming, steken en stekende pijnen in de borst hebben Prun. spi. gemarkeerd als geneesmiddel in vele gevallen van neuralgische pijn bij of na herpes zoster. De urinaire symptomen zijn misschien wel de eigenaardigste van allemaal. Druk van abdominale flatulentie op de blaas is geen ongewoon symptoom en wordt door Prun. spi. gedekt: "Flatulentie drukt op de blaas en = krampen in de blaas, zodat hij zich dubbel moet buigen." Strangurie van de pijnlijkste soort werd voortgebracht, en ook dit, geheel kenmerkende symptoom: Plotseling en haastig aangedrongen om te urineren, waarbij de urine echter naar voren tot in de glans penis lijkt te gaan en dan terugkeert en de hevigste pijn in de urethra veroorzaakt. De menses komen te vroeg; zijn te overvloedig; duren te lang en zijn dun en waterig. Er is leucorrhoe, die verzwakt en geel vlekt. De rechterzijde is veel meer aangedaan dan de linker. Eigenaardige gewaarwordingen zijn: Alsof een scherpe hoek tegen de kruin drukt. Hoofdpijn alsof door de zon. Alsof de schedel door een scherpe prop naar buiten zou worden gedrukt. Alsof het inwendige deel van het oog eruit zou worden gerukt. Oogbol alsof verpletterd of uit elkaar gedrukt. Alsof een tand eruit zou worden gerukt. Alsof de tong verbrand was. Alsof een hernia zou uitpuilen. Branden als van een wond in het rectum; alsof zout in een wond aan de anus. Zuchten alsof men een steile berg beklimt. Alsof de onderrug gekwetst was. Alsof de rechterduim verstuikt was; alsof de linkerenkel verstuikt was; alsof het eerste gewricht van de grote teen eruit getrokken was. C. M. Boger geeft deze bevestiging van . (., xvi. 264): Man, 60 jaar, met vergrote prostaat, had dag en nacht frequente aandrang om te urineren. Schietende pijnen in de blaashals tenzij de aandrang tot urineren onmiddellijk wordt bevredigd. Het urineren wordt vertraagd wanneer zich een grote hoeveelheid heeft opgehoopt. Krampachtige tenesmus van blaas en rectum aan het einde van het urineren, met pijnen in de glans. Pulsatie in de glans door het schokken bij het lopen. . 1m. (Fincke) nam de symptomen weg. De symptomen zijn: aanraking en druk. Door de tanden op elkaar te bijten tandpijn. door rust; door zich dubbel te buigen. beweging; door schokken; moet voorzichtig lopen. 's nachts. door warm voedsel (tandpijn).
Relaties
Vergelijk: Hart, Cratæg., Lauro., Pru. p. Ogen, Bell. Brandende tong, Sang., Polyg. Ontlasting als die van een hond, Pho. Leucorrhoe die geel vlekt, Agn. c., Carb. a., Chel., Kre., Nux, Sep., Thu., Nit. ac.
Oorzaken
Zon. Verstuikingen. Te zwaar tillen.
1. Geest
Droefheid, onverschilligheid, norsheid en slecht humeur. Onrust, die niet toelaat op één plaats te blijven; loopt voortdurend rond, met dyspnoe en korte ademhaling.
2. Hoofd
Slingerde en wankelde heen en weer. Zwaar gevoel in het hoofd, en vertigo. Druk in het hoofd, vooral in voorhoofd, achterhoofd en slapen. Drukkende pijn onder de schedel, alsof de schedel met een prop doorboord zou worden. Uiteendringende hoofdpijn zo hevig dat hij bijna zijn verstand verloor. Scherpe pijnen die in het r. voorhoofd beginnen, als bliksem door de hersenen schieten en in het achterhoofd naar buiten komen. Pijnlijke rukken in het voorhoofd, naar achteren schietend. Hevige zenuwpijnen in het hoofd, met verlies van gedachten en van bewustzijn. De druk in het hoofd uit zich meestal van buiten naar binnen. Drukkende pijn van binnen naar buiten onder het bovenste deel van het r. slaapbeen; vandaar naar het voorhoofdsbeen < door uitwendige druk. Scheutachtige pijn: in het r. slaapbeen naar het oor, oorpijn veroorzakend; naar buiten uitstralend. Drukkende pijn op de r. kruin alsof een scherpe hoek ertegen drukt. Rukkend stekende pijn in het achterste deel van het l. voorhoofdsbeen. Pijnlijk rukken door de r. hersenhelft, bij beweging. Zenuwachtige naar buiten drukkende pijn in het achterhoofd en achterhoofdsbeen (l.). Hoofdpijn alsof door zonnehitte. Steken in de hoofdhuid.
3. Ogen
Pijnen in de ogen, alsof de oogbollen eruit werden gerukt. Glaucoom. Ciliaire neuralgie; pijn in de oogbol alsof deze verpletterd of uit elkaar gedrukt werd; scherpe schietende pijn die door het oog naar achteren de hersenen in uitstraalt, of boven het oog begint en erin, eromheen of over de overeenkomstige zijde van het hoofd uitstraalt; de pijn begint achter het oor en schiet naar voren naar het oog, < beweging, > rust; de pijnen zijn af en toe periodiek, kunnen < 's nachts zijn. Pijn in het r. oog alsof het uit elkaar gerukt werd; alsof het inwendige deel eruit zou worden gerukt. Jeuk in de ooghoeken en aan de randen van de oogleden.
4. Oren
Omsnoerende gewaarwordingen in de oren. Uiteendringende pijn in het r. oor, als oorpijn.
5. Neus
Veelvuldig niezen. Uiteendringende pijnen rond de neusbeenderen.
6. Gezicht
Jeukend stekend gevoel in het bovenste deel van het jukbeen.
7. Tanden
Hevige zenuwachtige of wringende pijnen in de tanden, of anders het gevoel alsof de tanden omhooggeduwd en uitgetrokken werden. Prikkende pijnen in de tanden. Tandpijn > door de tanden op elkaar te bijten.
8. Mond
Schietende en brandende pijn in de tong. Tong bedekt met witachtig slijm. Jeukend kruipend gevoel in de punt van de tong en in de voortanden. Slijmige, kleverige of bittere smaak in de mond.
9. Keel
Rauwheid, schraperig gevoel, kruipend gevoel in de keel, veroorzakend een hakkende hoest.
11. Maag
Tijdens het eten wordt men soms door honger overvallen, maar een zeer kleine hoeveelheid voedsel bevredigt de eetlust. Voortdurende misselijkheid, met afkeer van alle voedsel, en diarree. Volheid, uitzetting en benauwdheid in de maagkuil, met kortademigheid (zoals na een overvloedige maaltijd, of door te zwaar tillen).
12. Buik
Zeurende pijnen in de leverstreek. Hevige krampachtige koliek, die liggen op rug of zijden, en ook lopen, verhindert, behalve heel langzaam; > bij het vooroverbuigen van de thorax. Drukkende koliek in het epigastrium, of in de r. zijde van de buik, zelfs 's nachts. Koliek als van veel fruit eten en daarna veel water drinken. Schietende pijnen in de buik, die de ademhaling onderbreken. Waterzuchtige zwelling van de buik, met verlies van eetlust, schaarse urine, harde en knoestige feces. Ascites, met verlies van eetlust, schaarse urine, harde, knoestige ontlasting, die moeilijk wordt geloosd. Ingesloten winderigheid die op de blaas drukt, krampen daarin veroorzaakt en dwingt gebogen te lopen. Insluiting van flatus, met krampachtige koliek en krampen in de blaas. Schietende pijnen in de r. liesstreek, en druk, alsof een hernia zou uitpuilen. Klotsend gevoel als van een met vloeistof gevulde blaas in een plooi in de r. onderbuik. Zeer pijnlijke steken in de r. lies, > door druk met de handen.
13. Ontlasting en Anus
Moeilijke, harde en knoestige ontlasting. Diarree; met koliek en overvloedige lozing van fecale massa; ontlasting bestaande uit slijm, met branden in het rectum alsof door een wond. Veel stinkend water wordt 's nachts onwillekeurig uit het rectum geloosd bij iemand die aan ascites lijdt; daarop nam de zwelling in de r. buik gestaag af en verdween in acht dagen. Harde stoelgang, onderbroken, eruitziend als hondenuitwerpselen, in kleine klontjes, met steken in het rectum die kreten afpersen. Krampachtig geborrel in het rectum tijdens zitten. Drukkende pijn alsof er aan de r. zijde van het rectum, ongeveer 2,5 cm boven de anus, een hoekig lichaam naar binnen werd gedrukt. Krampachtige pijnen in het rectum. Bloedafscheiding uit de anus na de ontlasting.
14. Urinewegen
Krampen in de blaas, ook 's nachts, waardoor de slaap wordt gestoord. Tenesmus van de blaas, elk halfuur gedurende acht uur. Branden in de sphincter vesicae. Pijn als van suppuratie of ulceratie; < bij het vastpakken van de urethra. Schaarse en bruine urine. Urinestraal als een draad, met aandrang tot ontlasting. Straal gespleten. Hete, bijtende urine. Heldergele urine, met witachtig en soms hemelsblauw gekleurd sediment. Strangurie. Voortdurende aandrang om te urineren, met brandend-bijtend gevoel in blaas en urethra; wanneer men probeert te urineren, branden in de urethra, zodat men zich dubbel moet buigen zonder te kunnen urineren. Dringende aandrang om te urineren; de urine bereikt slechts de glans penis en veroorzaakt daar heftige pijnen en spasmen, ook met tenesmus in het rectum; de pijn in de blaas is ogenblikkelijk > zodra de urine in de urethra afdaalt. De urine bereikt de glans penis en keert dan terug. Krampachtige urineretentie. Tenesmus van de blaas. Hevige brandende pijnen in de urethra bij pogingen om te urineren. Pijn in de urethra, alsof door ontvelling, vooral bij aanraking.
15. Mannelijke Geslachtsorganen
Slapheid van de penis en terugtrekking van de voorhuid. Aangename jeuk in het scrotum, onmiddellijk > door krabben.
16. Vrouwelijke Geslachtsorganen
Afscheiding van een waterige en bleekblonde vloeistof uit de uterus. Kriebelend, jeukend gevoel in de streek van de eierstokken, niet > door krabben en wrijven. Metrorragie dagelijks gedurende acht tot tien weken, steeds wateriger wordend naarmate zij langer aanhield. Menses waterig en dun. Menses te vroeg en te overvloedig, met sacrale pijnen. Bijtende leucorrhoe, geel verkleurend.
17. Ademhalingsorganen
Schraperig gevoel en ruwheid in de keel, met neiging tot hoesten. Hoest opgewekt door een kriebeling als van een veer, of door kruipend gevoel in strottenhoofd en bovenste deel van de luchtpijp; de hoest wordt opnieuw opgewekt door de adem in te houden. Piepende hoest. Moeilijke ademhaling, veroorzaakt door een zwaar gevoel in het onderste deel van de thorax. Belemmerde, korte, moeilijke, angstige en hijgende ademhaling. De ademhaling stokt voortdurend in de maagkuil.
18. Borst
Pijn in de borst bij spreken, met zwakke stem. Gevoel van zwaarte en benauwdheid op de borst. Pijnen onder het sternum, en benauwdheid, met volheid in de maagkuil en uitzetting van de buik. Stekende pijnen in de vlezige delen van de l. borst bij diepe inademing; stralen naar alle kanten uit en zelfs boven de l. schouder; tijdens lopen en zitten.
19. Hart
Heftig bonzen, zelfs in rust, en groot gevaar voor verstikking door de geringste beweging; zichtbare pulsatie van de carotiden; gelaat opgeblazen en purperrood; lippen paars; menses onderdrukt. Bonzen ter hoogte van het hart met bemoeilijkte ademhaling. Zelfs zeer matige beweging < het hartbonzen op angstaanjagende wijze. Vergevorderd oedeem van de voeten bij een meisje van 14, met hypertrofie van het hart.
20. Nek en Rug
Drukkende pijn in de nek die bij bukken het gehele achterhoofd omvat. Alle delen van de rug en onderrug lijken stijf alsof hij gekwetst was. Steken tussen de schouderbladen bij het diep inademen. Pijn in de onderrug bij zitten. (Pijn in de onderrug alsof alle kracht eruit verdwenen was. R. T. C.). Steek van de r. lende naar de navel, de adem benemend; < op de rug liggend. Pijn in de lendenen, alsof door ulceratie. Stijfheid in rug en lendenen, alsof veroorzaakt door een verrekking.
22. Bovenste ledematen
Druk op de r. schouder, uitstralend naar de deltaspier, waardoor men de arm niet kan heffen. Pijnlijkheid van de okselklieren. Spanning, wringende pijnen en een verlamd gevoel in verschillende delen van armen en handen. Verlammende pijnen in het l. ellebooggewricht, uitstralend naar de pols. R. pols: wringende pijn in rust; pijn alsof er een kneuzing zou ontstaan. Gevoel alsof de r. duim verstuikt is, waardoor men niet kan schrijven; kan de pen niet vasthouden. Jeuk in de vingers, als van wintertenen.
23. Onderste ledematen
Pijnen in de heupen 's nachts, vóór middernacht. Pijn in de heup, < in de voormiddag, en er na middernacht vrij van. Onrust in de benen, moet de houding voortdurend veranderen. Wringende pijnen in knieën en voeten. Branderig gevoel in de benen. Pijn alsof de l. enkel verstuikt is. Pijn in het eerste gewricht van de grote teen, alsof dit eruit getrokken werd.
24. Algemeenheden
Schietende pijnen in de spieren. Beven van het hele lichaam. Onrust in het lichaam, met kortademigheid en benauwdheid op de borst.
26. Slaap
Slaperigheid na een maaltijd. Moeizaam inslapen en slapeloosheid 's nachts. Te vroeg ontwaken. Matheid in de ochtend, als na niet-verkwikkende slaap. Slaap vol dromen en fantasieën. Dromen over furunkels; of over zoute dingen.
27. Koorts
Rillingen, vooral 's avonds. Droge hitte over het hele lichaam, vooral in de geslachtsorganen. Zweet alleen op het gezicht, tijdens de slaap.